دوهفته نامه باختر زمین
سیاسی،اجتماعی،فرهنگی،اقتصادی وورزشی
دوهفته نامه باختر زمین
سیاسی،اجتماعی،فرهنگی،اقتصادی وورزشی
دوستی عربستان با مصر و اتحاد بر ضد ایران
این نخستین سفر ملک سلمان به قاهره از زمان به دست گرفتن قدرت در سال گذشته تاکنون است.
درباره روابط کنونی مصر و عربستان سعودی می توان به موارد زیر اشاره کرد.
1- بده بستان مصر و عربستان سعودی
ملک سلمان خواهان بهره مندی از حمایت های نظامی - سیاسی مصر در جبهه تقابل با ایران و همزمان، سرکوب اخوان المسلمین است. او در مقابل حاضر است حمایت های اقتصادی - دیپلماتیک نامحدودی را از قاهره داشته باشد.
مصر یک قدرت منطقه ای در خاورمیانه و شمال آفریقاست و نقش محوری و اساسی را در جهان عرب ایفا می کند.
حضور این قدرت سیاسی - نظامی در کنار سعودی ها باعث تقویت جبهه آنان می شود.
- اخوان المسلمین
عربستان سعودی مهمترین حامی کودتای نظامیان مصر علیه محمد مرسی رئیس جمهوری وقت مصر در سال 2013 بود. در نتیجه این کودتا، مرسی زندانی ومحاکمه و سیسی یعنی وزیر دفاع وقت و رهبر کودتا، در انتخابات ریاست جمهوری کاندیدا شد و به پیروزی رسید. در این روند قدرت در مصر دوباره به دستان نظامیان رسید.
میزان حمایت عربستان سعودی از این کودتا تا جایی بود که می توان ریاض را حتی در سطح بانی کودتا توصیف کرد.
همچنین اخوان المسلمین تا قبل از کناره گیری حسنی مبارک از ریاست جمهوری در سال 2011، ممنوع فعالیت بود و اعضای آن تحت فشار سرکوب های امنیتی و پلیسی قرار داشتند اما با کناره گیری مبارک، اخوانی ها دوباره آزاد و عضو ارشد آنها یعنی محمد مرسی رئیس جمهور شد. کودتای 2013 علیه مرسی و خلع او از قدرت، دوباره اخوانی های مصر را به وضعیت بدتر از گذشته منتقل کرد.
هم اکنون صدها نفر از آنها بازداشت و با زندان های طولانی مدت یا اعدام محکوم شده اند.
مرکز اصلی اخوان المسلمین در مصر است. اخوان المسلمین مصر چون چشمه جوشان تغذیه کننده شاخه های مستقل آن در سایر کشورهای عربی است.
عربستان سعودی معتقد است سرکوب اخوان المسلیمن در سرمنشاء آن یعنی مصر، می تواند فعالیت شاخه های آن را در سایر کشورهای عربی به ویژه کشورهای جنوب خلیج فارس و عربستان سعودی تضعیف کند.
کشورهای جنوب خلیج فارس ( به استثنای قطر و عمان) اخوان المسلمین را به عنوان مهمترین و قوی ترین تهدید و جایگزین برای حکومت خود می دانند که توانایی سرنگونی حکومت های فعلی و تشکیل دولت های جایگزین را دارد.
به همین دلیل ریاض این نظر را دارد که با برکناری مرسی و سرکوب اخوان مصر، خطری بزرگ علیه خود و هم پیمانانش در منطقه دفع شد.
- ارتش مصر
در حال حاضر با تضعیف کامل ارتش سوریه به دلیل جنگ داخلی این کشور، ارتش مصر تنها ارتش بزرگ و قدرتمند در میان کشورهای عربی است. عربستان سعودی برای رویارویی با تهدیدات منطقه ای علیه خود خواهان استفاده از قدرت ارتش مصراست.
ارتش مصر به دلیل داشتن نیروی زمینی و هوایی بزرگ و قدرتمند و تجربه جنگ های متعدد و برخورداری از موقعیت جغرافیایی ممتاز ( دسترسی به فضای اروپا، خاورمیانه و آفریقا) از موقعیت استراتژیک و نقش تاثیرگذار و سرنوشت سازی در جنگ ها و رویارویی های نظامی احتمالی آینده برخوردار است.
عربستان سعودی به دنبال استفاده از ظرفیت ارتش مصر برای تحقق اهداف خود است.
ارتش مصر قبل از این در عملیات آزادسازی کویت از اشغال عراق در سال 1991 مشارکت داشت. هم اکنون نیز در جنگ یمن که همچنان نیز ادامه دارد واحدهایی از نیروی زمینی و دریایی مصر مشارکت دارند.
ارتش مصر همچنین در مانور بزرگ نظامی رعد شمال در عربستان سعودی حضور داشت و یکی از اعضای اصلی ائتلاف به اصطلاح اسلامی عربستان سعودی برای مبارزه با تروریسم است.
عربستان سعودی به استفاده از ظرفیت ارتش مصر در راستای اهداف خود امیدوار است.
کمک های مالی عربستان سعودی به مصر برای خرید تسلیحات از جمله خرید ناو پیشرفته و فرانسوی نیز در این قالب قابل توضیح است.
عربستان سعودی امیدوار است در صورت بروز رویارویی نظامی در خلیج فارس یا با ایران، ارتش مصر را در کنار خود داشته باشد.
مصر نیز در دوره حسنی مبارک و هم اکنون، بارها اعلام کرده است که خود را به امنیت خلیج فارس متعهد می داند.
- اقتصاد مصر
مصر با وضعیت اقتصادی به سامانی روبه رو نیست و از مشکلات متعددی رنج می برد. در نتیجه تحولات سال های اخیر ، بخش های مختلف اقتصاد مصر آسیب جدی دیده است.
عربستان سعودی در این قسمت به حمایت از مصر پرداخته است. سعودی ها برای حمایت از ذخایر ارزی مصر، سپرده گذاری های کلان ارزی در بانک مرکزی مصر کرده اند. نفت خام و سوخت را به صورت رایگان یا به قیمت های ارزان به مصر ارائه می دهند. علاوه بر این دولت ریاض، سرمایه گذاران سعودی را برای حضور و فعالیت در مصر تشویق می کند.
همچنین شمار زیادی از شهروندان مصری در عربستان سعودی و دیگر کشورهای جنوب خلیج فارس در مشاغل مختلف کار می کنند و برای مصر ارز آوری دارند.
عربستان سعودی ارتش مصر را در کنار خود دارد و سرکوب اخوان المسلمین در مصر نیز ادامه دارد. در مقابل، عربستان سعودی هم نیازهای اقتصادی مصر را تامین می کند.
3- ایران
در حال حاضر ایران یکی از مهمترین موضوعات اشتراک فعالیت و همکاری مصر و عربستان سعودی است.
ملک سلمان از زمان مرگ برادر بزرگترش ملک عبدالله و نشستن بر کرسی پادشاهی سعودی، اولویت نخست خود را ایران قرار داد و تلاش کرد همه کشورهای عربی و اسلامی منطقه را در صف بندی مقابله با تهران، متمرکز کند. در همین راستا ملک سلمان سعی کرد اختلافات با سایر کشورها از جمله ترکیه و قطر را کنار نهاد تا ائتلاف و اتحاد علیه ایران اولویت باشد.
عربستان سعودی هم اکنون در رویارویی و صف بندی خود در مقابل ایران، مصر را در کنار خود دارد اما مصر خواهان شدت بخشیدن به تنش ها و اختلافات با ایران نیست.
حضور مصر در جبهه ضدایرانی سعودی ها نیز نه با هدف تنش آفرینی با تهران که با هدف باج گیری اقتصادی از مقامات ریاض و دریافت حمایت های سیاسی آنها در زمینه های مختلف از جمله سرکوب اخوانی هاست.
سردی کنونی روابط مصر با ایران ناشی از تنش فعلی در روابط ریاض - تهران و به نوعی ابزاری در دستان مصری ها برای استفاده اقتصادی از سعودی هاست. در صورت بهبود روابط ایران و سعودی قطعا روابط تهران با قاهره نیز بهتر خواهد شد.
دیگر موضوعات منطقه ای مانند برخورد مصر با حزب الله لبنان نیز ناشی از این مسئله است.
4- سوریه
عربستان و مصر بر سر موضوعات متعددی اختلاف نظر دارند که مهمترین آن سوریه است.
درباره سوریه، عربستان سعودی خواهان کناره گیری بشار اسد رئیس جمهور از قدرت است و این موضوع اولویت نخست ریاض در شام به شمار می رود. سعودی ها همزمان خواهان قدرت گرفتن اخوان المسلمین در سوریه نیز نیستند.
اما 2 اولویت نخست مصر در سوریه، داعش و اخوان المسلمین است. برخلاف گذشته، مصری ها تمایلی به سرنگونی دولت بشار اسد در سوریه ندارند.
تقویت داعش در سوریه و عراق می تواند باعث تقویت شاخه های داعش در صحرای سینای مصر و لیبی شود که هر دو برای امنیت مصر تهدید هستند.
به اعتقاد دولت مصر، در صورت سرنگونی دولت بشار اسد از راه های نظامی و مسلحانه یا حتی سیاسی، دامنه هرج و مرج و ناامنی و بی ثباتی در سوریه گسترش خواهد یافت. در نتیجه، اسلامگرایان در طیف های مختلف معتدل تا افراطی و اخوانی اش تقویت خواهند شد و به احتمال بسیار، جانشین بشار اسد هم، اخوان المسلمین خواهد بود که همه این شرایط برای دولت سیسی در مصر اتفاقات بد هستند.
این در حالی است که دولت قبلی مصر (دولت مرسی) با همه اختلافات با آل سعود اما در زمینه لزوم سرنگونی بشار اسد از هر راه ممکن سیاسی یا نظامی توافق نظر کامل داشت ولی به محض سرنگونی دولت مرسی و سرکار آمدن دولت سیسی، قاهره، ریاض را در تلاش ها برای سرنگونی بشار اسد تنها گذاشت.
5- آبراه های باب المندب و کانال سوئز
از دیگر اشتراکات مصر و عربستان سعودی می توان به سرنوشت دو آبراه مهم یعنی باب المندب و کانال سوئز اشاره کرد که نقاط اتصال شرق و غرب جهان هستند. وضعیت این دو آبراه با وضعیت مصر و عربستان سعودی ارتباط مستقیم دارد.
تاکید بر حفظ امنیت و تضمین باز ماندن این دو آبراه زمینه را برای اشتراک منافع قاهره و ریاض و همکاری آنها فراهم می کند.
احداث پل سلمان بین عربستان و مصر بر روی دریای سرخ
خبرگزاری میزان- ملک سلمان پادشاه سعودی در جریان سفر به مصر
از قصد دو کشور برای ساخت پل روی دریای سرخ به منظور نقطه اتصال
دو کشور خبر داد.
به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری میزان
به نقل از بی بی سی؛ پادشاه عربستان سعودی که به مصر سفر کرده است در
اظهار نظری گفت: با مسئولان مصری در مورد ساخت پلی که روی دریای سرخ
عربستان و مصر را به هم متصل کند به توافق رسیدیم.در همین مورد السیسی رئیس جمهور مصر ضمن تائید خبر فوق از پیشنهاد کشورش برای نامگذاری این پل به نام پل سلمان بن عبدالعزیز خبر داد.
کانال دریای خز ر-خلیج فارس احداث می شود
هرگونه کانالی که این دو دریا را به هم متصل کند باید از خاک ایران عبور نماید.
وب سایت شبکه راشاتودی در گزارشی نوشت: سفیر ایران در روسیه در سخنانی در یک نشست دانشجویی در سن پترزبورگ گفت، تهران و مسکو در حال گفت و گو درباره ایجاد یک کانال کشتیرانی از دریای خزر به خلیج فارس هستند. هرگونه کانالی که این دو دریا را به هم متصل کند باید از خاک ایران عبور نماید.
سنایی روز پنجشنبه بدون بیان جزئیات بیشتر در این باره به خبرنگاران گفت: «بله. این موضوع مورد بحث قرار گرفته است.»
دریای خزر، بزرگترین پهنه آبی محصور در خشکی در جهان است. خط ساحلی اطراف این دریاچه 7 هزار کیلومتر است و کشورهای ایران، روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و آذربایجان در ساحل آن قرار دارند.
سرگی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه گفت، روز پنجشنبه ایران، روسیه و آذربایجان توافق کردند که به گفت و گوها درباره کوریدور ترانزیتی شمال- جنوب سرعت بدهند. بخشی از این کوریدور از امتداد ساحل غربی دریای خزر از روسیه به آذربایجان و سپس ایران خواهد رفت.
سمیر جع جع دروغ می گوید!
ببه گزارش ایرنا، خش رسانه ای سفارت جمهوری اسلامی ایران در لبنان با صدور بیانیه ای، ادعای « سمیر جعجع» رئیس حزب « نیروهای لبنانی» در خصوص انتخابات ریاست جمهوری لبنان را به شدت تکذیب کرد و آن را فاقد اعتبار دانست.
رئیس حزب « نیروهای لبنانی» ادعا کرد: سفیر ایران در لبنان به برخی دیپلمات های غربی گفته است اگر می خواهید رئیس جمهور لبنان انتخاب شود به واتیکان بروید و بخواهید که ژنرال« میشل عون» را برای عقب نشینی از نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری قانع کنند.
جعحع این ادعا را پنجشنبه شب در گفت وگو با برنامه « سخن مردم» تلویزیون« ال بی سی» به مجری گری « مرسل غانم» مطرح کرد و افزود: اگر حزب الله در حمایت از نامزدی ژنرال عون جدی باشد، ژنرال امروز بجای الرابیه( محل اقامتش) در بعبدا(کاخ ریاست جمهوری) می بود.
در بیانیه بخش اطلاع رسانی سفارت ایران در لبنان آمده است: سفیر جمهوری اسلامی ایران در لبنان تاکنون هیچ توصیه ای سلبی و یا ایجابی در مورد هیچ یک از نامزدهای ریاست جمهوری لبنان به هیچ یک از طرف های داخلی و یا خارجی اعم از غربی و غیرغربی نداشته است.
در ادامه این بیانیه تاکید شده است: جمهوری اسلامی ایران، انتخاب رئیس جمهوری لبنان را همواره یک موضوع کاملا داخلی می داند و بر اساس اصول قانون اساسی و خطمشی راهبردی خود در سطح سیاست خارجی در این پرونده دخالت نمی کند.
سفارت ایران خاطرنشان کرده است: در این چارچوب، ایران هرگونه دخالت یک طرف خارجی در انتخابات ریاست جمهوری لبنان را موجب پیچیده شدن این پرونده می داند.
ناظران معتقدند که جعجع این ادعا را با هدف تحت فشار قرار دادن حزب الله برای حضور در صحن پارلمان و همچنین « نبیه بری» رئیس مجلس لبنان و ایجاد تردید در ژنرال « میشل عون» مطرح کرده است.
براساس گزارش ایرنا، جعجع همچنین حزب الله را متهم کرد که « خواستار یک رئیس جمهوری قوی برای لبنان نیست زیرا یک نظام قوی جمهوری برای لبنان نمی خواهد».
رئیس حزب «نیروهای لبنانی» ادعا کرد که « حزب الله و ایران خواستار ریاست جمهوری ژنرال عون نیستند بلکه یک رئیس جمهور نزدیک به خودشان را می خواهند».
جعجع همچنین با این ادعا که «حزب الله از حزب جریان آزاد ملی با اعلام نامزدی از ژنرال عون استفاده می کند و نمی خواهد آن را از دست بدهد»، افزود: ژنرال عون همواره به من می گوید، لطفا صبر کن سمیر، من قصه حزب الله را حل می کنم.
رئیس حزب «نیروهای لبنانی» گفت: اگر « سعدالحریری» رئیس حزب جریان المستقبل هم از نامزدی ژنرال عون در انتخابات ریاست جمهوری حمایت کند، آن گاه حزب الله در انزوا و زوایه قرار می گیرد.
الحریری از نامزدی « سلیمان فرنجیه» رئیس حزب جریان المرده در انتخابات ریاست جمهوری حمایت کرده است.
ژنرال عون و فرنجیه هر دو عضو گروه 8 مارس و از همپیمانان حزب الله به شمار می روند.
جعجع با بیان این که بین او و جریان المستقبل در انتخابات ریاست جمهوری اختلاف وجود دارد، گفت: اگر ژنرال عون به عنوان رئیس جمهور وارد کاخ بعبدا شود، این پیروزی بزرگ من خواهد بود.
وی با بیان این که با سیاست ژنرال عون برای فراخوان هوادارانش به خیابان ها موافق نیست، افزود: ژنرال عون در نشست های پارلمان ویژه انتخاب رئیس جمهور شرکت نمی کند، زیرا تلاش می کند تا توافقش با حزب الله را حفظ کند.
رئیس حزب « نیروهای لبنانی» اضافه کرد: علی عواض عسیری سفیر سعودی در لبنان در گفت وگو با روزنامه العربی الجدید اعلام کرد که سعودی نامزدی ژنرال عون را وتو نمی کند.
سمیر جعجع گفت که حمایت حزب « نیروهای لبنانی» از نامزدی ژنرال عون سقف زمانی ندارد و ما تا پایان از ژنرال حمایت می کنیم.
رئیس حزب نیروهای لبنانی در پاسخ به سئوالی ادعا کرد: طرح ایرانی نمی تواند پیروز شود و من تصور می کنم اکثریت عرب ها بعداز یمن بر سوریه متمرکز می شود زیرا از ابتدا خواستار طرح موضوع بشار اسد بوده اند.
سمیر جعجع این تروریست لبنانی با بیان این که «باید جلوی رفتار حزب الله در خارج از لبنان را بگیریم» ازمخالفت « جبران باسیل» و « نهاد المشنوق» وزیران خارجه و کشور لبنان با « تروریستی خواندن حزب الله» در بیانیه های اجلاس های وزیران خارجه و کشور عضو اتحادیه عرب در قاهره و تونس انتقاد کرد.
وی گفت: به مصلحت لبنان و دولت آن نیست که به سعودی هجمه شود و بهتر است حزب الله را قانع کنند که این هجمه فائده ای ندارد.
جعجع افزود: همپیمانی اساسی خود با حزب جریان المستقبل را حفظ و از تشکیل یک همپیمانی حدید با حضور حزب جریان آزاد ملی حمایت می کنیم زیرا همپیمانی احزاب « نیروهای لبنانی»، « جریان المستقبل» و « جریان آزاد ملی» می تواند به تحولاتی بزرگ و زیاد در لبنان منجر شود.
دیدار محسن رضایی با مراجع بزرگ تقلید
توصیههای مراجع تقلید به دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام
به گزارش خبرآنلاین به نقل از پایگاه اطلاع رسانی محسن رضایی، وی در این دیدارها که به صورت جداگانه انجام شد، به گفتوگو پیرامون مسائل روز و گزارش عملکرد مجمع تشخیص مصلحت نظام پرداخت.
دیدار با آیتالله سبحانی
آیتالله سبحانی در دیدار با محسن رضایی ضمن بیان خاطرهای از دوران دفاع مقدس بیان دو موضوع بیکاری و حوادث رانندگی را جزء دغدغههای اصلی خود دانست.
وی خطاب به دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام گفت: دو چیز در ذهن من است. مسئله اول این است که تلفات جادهای در 15 روز نوروز را کنترل کنیم. چرا دولت و رسانهها باید مردم را به سفر تشویق کنند. بدون تدارک لازم راهی جادهها شوند؟ وقتی راه و وسایل نقلیه مناسب نیست. برخی از رانندهها هم متعهد نیستند و تخلفات رانندگی زیاد است. درحالیکه میتوان در شهر بمانند و به صله رحم، خانهتکانی و به امورات سازنده برسند. این مسائل را در مجمع مطرح کنید که دولت و رسانهها مردم را تشویق به سفر نکند.
وی ادامه داد: 380 کشته، یک هزار خانواده مسلمان را داغدار میکند و باید به آن رسیدگی شود. مطلب دوم این است که ایجاد اشتغال برای 70 میلیون نفر امکانپذیر نیست. سیاست دولت باید خانه سالاری زنان باشد مگر در موارد لازم مانند پزشکی و آموزش و فعالیتهایی که خاص زنان است. البته بانوان باید باسواد باشند اما اولویت اشتغال را به برادران بدهند تا از تبعات اقتصادی و فرهنگی بیکاری کاسته شود.
رضایی نیز در این دیدار با تبریک فرارسیدن سال نو افزود: مطمئن باشید که این مسائل و نظرات را در دبیرخانه مجمع و در صحن مجمع بررسی میکنیم.
دیدار با آیتالله وحیدخراسانی
آیتالله وحیدخراسانی در دیدار با محسن رضایی ضمن آرزوی توفیق برای دکتر رضایی و مسئولان جمهوری اسلامی ایران، توصیه کرد در همه حال مسئولان دین خدا و مردم را لحاظ کنند.
وی در ادامه با اشاره به لزوم توجه به خدا و حجت خدا در زندگی مؤمنان، ضمن یادآوری دوستی خویش با دکتر رضایی خواست که اضافه شدن سالروز شهادت امام حسن عسکری(ع) به تعطیلات رسمی کشور را پیگیری کند.
وی تصریح کرد: تمام امور از دو منشأ است یکی من الله و دیگری به ولایت ولیالله؛ بنابراین این کار موجب توجه بیشتر مؤمنین به حضرت صاحبالامر (عج) میشود و رضایت ایشان را در پی دارد.
در این دیدار دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام ضمن تبریک سال نو، گزارشی در خصوص فعالیتهای مجمع تشخیص مصلحت نظام ارائه کرد.
رضایی ضمن تشکر از دعای خیر آیتالله وحید خراسانی، یک جلد کلامالله مجید و نمونههایی از کتب و فصلنامههای منتشر شده در دبیرخانه مجمع را به این مرجع تقلید تقدیم کرد.
دیدار با آیتالله موسویاردبیلی
همچنین دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام عصر روز پنجشنبه با آیتالله موسوی اردبیلی دیدار کرد.
آیتالله موسویاردبیلی در این دیدار با قدردانی از حضور دکتر محسن رضایی، فعالیتهای مجمع تشخیص مصلحت نظام را مهم و راهگشا دانست.
در ادامه رضایی گزارشی از فعالیتهای مجمع در بررسی و تدوین سیاستهای کلی نظام را ارائه کرد.
بر اساس این گزارش محسن رضایی همچنین صبح پنجشنبه با تعدادی از مراجع تقلید دیدار و گفتوگو کرد.